Seeräuber Jenny

TV kijkend, gisterenavond schoot het ‘Lieke van de dag’ voor vandaag me te binnen. ‘Seeäuber Jenny’. Dat harde Duits, dat direct aantikt aan je duistere kanten, heeft me altijd gefascineerd. En een gelikte stem hoef je er niet voor te hebben, wel een goed gevoel voor timing en het vermogen te ‘scheuren’ met je stem en de taal. Hildegard Knef kon dat; van alle opnames die ik doorakkerde won ze met kop en schouders!

Sommige mensen kunnen ook alles…

Min of meer op verzoek van echtgenoot wordt het weer een ‘double bill’ vandaag. Ik leg het uit: als we ‘s avonds redelijk laat niet meer aan een nieuwe serie willen beginnen zappen we – soms een beetje lusteloos en al slaperig – langs de opnamen die we lang geleden hebben gemaakt en niet willen weggooien. Zo ook gisteren: ‘Belgravia’ was af en aan ‘Homeland’ wilden we nog niet beginnen. Er was een opname van het geweldige ouwe-muziek-is-niet-dood-gezelschap L’Arpeggiata vanuit de Salle Gaveau in Parijs. Daar zongen ze allemaal de sterren van de hemel, maar ons viel dit keer een jonge alt (let wel: een man) op.
“Bwah,” zei ik, “wan klein mènneke…” (als ik moe ben let ik niet heel erg op mijn Nederlands). “En die stem… apart…”. We veerden even op en zochten hem op de IPhone op.
Het ging om Vincenzo Capezutto, een alt… en danser.
Nu, een nacht lekker geslapen verder zoek ik hem weer op en val zowat van mijn stoel. Sommige mensen kunnen ook alles…

Torreador!

Vergeet ik me toch gisteren het ‘Lieke van de dag’! Ik dacht er pas aan toen ik in bed lag… keje nagaan hoe ontspannen de dag was. En warm, we hadden een tochtje van maar 14 kilometer en ik was bekaf. Hitte kost mij altijd veel meer energie dan kou. Maar heerlijk was het wel.
U krijgt er vandaag twee voor één cent. Twee versies van hetzelfde Lieke dan hè…
Het blijft gegarandeerd de rest van de dag in uw hoofd hangen, deze ‘Torreador’ uit Carmen
Eerst Samuel Ramey, knàppe Samuel Ramey, jeugdige Samuel Ramey, die de trap af tript en op de tafel springt alsof hij een jonge god is (wat-ie natuurlijk ook is als Escamillo uit ‘Carmen’. let op hoe hij er ook weer af springt, precies in het ritme en zonder zijn ademcontrole te verliezen. de cht groten kunnen dat… Subtiele vertraging bij het refrein, door hemzelf en de dirigent bedacht. En die truuc met het rondzwaaien van de doek: heb ik van hem gejat tijdens mijn eigen ‘Carmen’-productie van nu alweer ruim 11 jaar geleden.

En, om te zorgen dat-ie écht blijft hangen, de opname tijdens de Proms in 2006, concertant dus, van mijn eigen geliefde Dima Hvorostovsky. Teksten aan de kassa, het Frans is niet echt om over naar huis te schrijven, maar het testosteron wel, dus wie neemt het hem kwalijk. En hier een subtiele versnèlling van het tempo tijdens het refrein. Het pietluttige vlaggetje aan het eind maakt zijn overwinning compleet, daar had ik iets groters en minder plastics verwacht, maar het publiek vond het allemaal prachtig.
Fijne dag!

Heggie’s A Route to the Sky

Een buitengewoon geestig ‘Lieke van de dag’ vandaag: countertenor David DQ Lee zingt ‘Heggie’s A Route to the Sky’. Mooie toepassing van het fenomeen ‘counter-tenor’. Geweldige timing! Goed luisteren: erg geestig! Mooie acteur en hij houdt de onderstroom mooi gaande…. iets waar ik altijd erg op let!

iframe width=”420″ height=”315″ src=”https://www.youtube.com/embed/k8QbnuLLMDM” frameborder=”0″ allow=”accelerometer; autoplay; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture” allowfullscreen>

I like to be in America? Nou, eh….

Vandaag een beetje een snerend uithaaltje naar die pipo in de VS, die de wereldvrede ernstig bedreigt. Hoe lang is het niet zo geweest dat iedereen naar Amerika wilde, Amerikaan wilde zijn, spullen uit dat land wilde, groot, groter, grootst. Op dit moment zou ik nog niet daar willen zijn, al was het de laatste plek op aarde. Wat een toestanden…
Ten tijde van de première van Westside Story was ‘America’ nog zo’n beetje het beste wat een latino kon bereiken.
De musical maakte destijds een verpletterende indruk op me: van het geweerschot aan het einde, dat voorgoed een einde maakt aan de liefde tussen Maria en Tony (een eigentijds equivalent voor Romeo en Julia), lag ik nachten wakker.
Dus: vrolijkheid alom vandaag, maar met een bitter randje.

Geleefd voor de kunst…

‘t Ga nie goe hier in Brabant…. Sinds vorige week hebben we als eerste provincie in Nederland (twijfelachtige eer…) een provincie-bestuur met FvD erin (ik kom er maar niet toe FvD voluit te typen, zo ongeloofwaardig vind ik de naam). Protesten en een hoop gedoe waren er toen het woord ‘Cultuur’ uit de portefeuilles geschrapt werd. Ze wisten niet hoe vlug ze het er weer in moesten fietsen. Maar ja, het woord er weer in betekent nog niet dat de daad er ook weer terug in komt: ik denk dat het de komende jaren een zware, zware tijd wordt voor cultuur, al dan niet met een hoofdletter c. Hetgeen mij brengt naar mijn eigen, kleine bescheiden vorm van protest, als hart onder de riem van al die sappelende kunstenaars, op alle gebied. De aria van Tosca uit de gelijknamige opera: ‘Vissi d’arte’. Vrij vertaald: ik heb geleefd voor de kunst, altijd goed gedaan, met gulle hand gegeven (dat is dan overdrachtelijk bedoeld hè…), nooit iemand kwaad gedaan, waarom word ik dan zo gestraft?
Het helpt dat het ook een van mijn lievelingsaria’s is en dat ik ‘m zelf vaak gezongen heb (en helemaal niet slecht trouwens).
De opname is van Anna Netrebko; zo’n beetje iedere sopraan die dit soort repertoire aankan heeft ‘m ooit gezongen, maar er zitten draken van opnamen tussen op YouTube. Ik vond een hele mooie van Kiri te Kanawa; het beeld is zo hemeltergend slecht dat ik toch naar Netrebko uitweek. Kijk uit als u zelf gaat surfen, voor je het weet ben je anderhalf uur verder…

Bloasmuziek

Koren en blaaskapellen kregen het voor hun kiezen deze afgelopen tijd: als je zingt en blaast verspreid je corona-bacteriën als een sproeier, dan kan dus even niet. Er zijn koren die een zware, zware prijs betaald hebben: ze repeteerden nét iets te lang door zonder in de gaten te hebben dat het gevaarlijk was. Gevolg: doden en zwaar zieken onder leden en familie van de leden.
Maar ook de troost die samen zingen en spelen kan brengen is weg. Het zal ook echt nog wel even duren voordat we weer met blaasmuziek en koorzang afscheid genomen kan worden van dierbaren. Terwijl nou juist dát zo’n troost kan brengen.
Dus toen ik langs het nummer ‘Bloasmuziek’ van Gé Reinders kwam moest dát het Lieke van de dag worden. Ik hoorde het vertrouwde Limburgs (ik heb er op school gezeten en versta ál hun dialecten) en toen het eerste ‘bloasgeluid’ zich aandiende was ik weer in Oostenrijk op de berg, waar we de stoeltjeslift uitstapten en in de verte een blaaskapel de ‘Deutsche Messe’ van Franz Schubert hoorden blazen; ik was in tranen. Wat een moment!
Ik wens alle blazers en koorzangers heel veel sterkte in deze tijden. Er komt weer een tijd dat het kan, hou vol! En dank voor alle troost in de afgelopen jaren!

Vesti la giubba, zet je masker op…

Gisteren werd duidelijk dat we voorlopig nog niet naar kantoor mogen… ook niet in ‘plukjes’ van een man of 3, 4. Tisnieanders. Ik snap het en voeg mij, begin de collega’s te missen en de structuur, maar ach, er komt ook heel veel voor in de plaats. Rust vooral en weinig druk. Druk, die eigenlijk mijn hele leven een rol heeft gespeeld. Druk; ik had de neiging (merkt u de verleden tijd in deze zin?) mezelf altijd net iets meer druk op te leggen dan ik aan kon. Dat gaat nu niet meer, om de simpele reden dat er geen of heel weinig druk is. Ik heb ook weinig meer hoog te houden dezer dagen… Ineens kwam er een gevoel van verwantschap met de aria van Canio in I Pagliacci, in de zin van dat het masker af kan, in ieder geval voorlopig. Een masker dat het grootste deel van mijn bewuste leven onderdeel van me is geweest…
De aria was in ieder geval onderdeel van het zingend leven van Placido Domingo. Met een beetje moeite zijn er talloze versies van te vinden op YouTube. Niet alleen van hem, maar van alle tenoren die een beetje opera gezongen hebben. Interessante studie als u dezer dagen een beetje tijd hebt… Hou een zakdoek bij de hand, want als de emoties een beetje los zitten (zoals bij mij in deze tijd) hebt u die voortdurend nodig.
Domingo had bepaald zijn avond in deze versie uit 1998 in Ravenna, heej… Ravenna… in dat theater was ik in oktober vorig jaar…

Sweeney Todd: it’s priest, have a little priest…

Ik beloofde u even geleden een stukkie Patty LuPone en vandaag schoot het me te binnen… Patty LuPone it is! Een van de beste (musical)zangeressen ooit. Hier in concert ter gelegenheid van de 80ste verjaardag van Stephen Sondheim (en da’s dan weer een van de beste musical-componisten ooit). Ze geeft de twee Sweeney Todds (George Hearn en Michael Cerveris) met gemak voldoende tegenspel, ze had er wel vier aangekund!
Ik voel me altijd zeer met haar verwant: geen schoonheid, bietje plomp, bietje scheef, tikkie (te) volks af en toe en een strot als een dragonder. Ik benijd haar om haar zich volkomen op het gemak voelen op toneel (dat heb ik niet met haar gemeen…), wat een artiest!
Ik heb de opname meerdere keren afgeluisterd en mijn glimlach werd alleen maar breder.

Kom heilige geest…

Ik zei van de week in mijn commentaar bij mijn ‘Lieke van de dag’ dat ik niet meer ‘van de club’ was. Met ‘club’ drukte ik me badinerend uit, ik bedoelde de Rooms-katholieke kerk. Maar wel van hun muziek, dus… Ik sta nog steeds achter mijn mening. Ik krijg het niet echt voor elkaar om me keurig uit te laten over de club, daarvoor zijn ze me te liefdeloos en zitten ze teveel op hun corruptie en hun centen. Maar hun muziek blijft overeind en er blijft nog altijd een merkwaardig soort van troost uitgaan van de Gregoriaanse muziek, bijna therapeutisch.
Als ik goed gezongen Gregoriaans hoor zakt mijn stress-level altijd meteen een heel eind naar beneden.

Daarom vandaag een mupke Gregoriaans. Ik zou er mijn in november 2019 overleden vader een groot plezier mee gedaan hebben. Hij zat er altijd een beetje mee dat ik zo luidruchtig afgaf op de kerk en maakte zich zorgen over mijn zielenheil. Maar dat ik Gregoriaans bleef waarderen was hem een troost.

Luister naar het ‘Veni creator spiritus’ (‘kom, heilige geest’; het is binnenkort pinksteren, het katholieke feest van de komst van de heilige geest, vandaar) gezongen door de monniken van Santo Domingo de Silos